บทที่ 18 อา การันต์ อิตถีลิงค์ เรียนบาลีแบบเร่งรัด

 

บทที่ 18 อา การันต์ อิตถีลิงค์

1.การแจกนามศัพท์ อา การันต์ อิตถีลิงค์

นามศัพท์

วนิตา - ผู้หญิง

วิภัตติ	เอกวจนะ	พหุวจนะ
ปฐมาวิภัตติ	วนิตา	วนิตาโย/วนิตา
ทุติยาวิภัตติ	วนิตํ	วนิตาโย/วนิตา
ตติยาวิภัตติ	วนิตาย	วนิตาหิ /วนิตาภิ
จตุตถีวิภัตติ	วนิตาย	วนิตานํ
ปัญจมีวิภัตติ	วนิตาย	วนิตาหิ/ วนิตาภิ
ฉัฏฐีวิภัตติ	วนิตาย	วนิตานํ
สัตตมีวิภัตติ	วนิตาย/วนิตายํ	วนิตาสุ
อาลปนะ	วนิเต	วนิตาโย/ วนิตา

2. นามศัพท์  อา การันต์ อิตถีลิงค์ แจกรูปเหมือน วนิตา มีดังต่อไปนี้

กญฺญา/ทาริกา = สาวน้อย

คงฺคา = แม่น้ำ, แม่น้ำคงคา

นาวา =เรือ

อมฺมา = แม่

ปญฺญา = ปัญญา

สาลา = ศาลา

ภริยา = ภรรยา

สภา  = สภา, ที่ประชุม

กถา = ถ้อยคำ

ลตา =  เถาวัลย์

คุหา = ถ้ำ

ฉายา = เงา

วาลุกา = ทราย

มญฺชุสา = กล่อง, ตู้

มาลา = ดอกไม้

สุรา = สุรา, เหล้า

สาขา = กิ่งไม้

เทวตา =  เทวดา

ปริสา = บริพาร

สทฺธา = ศรัทธา, ความเลื่อมใส

คีวา = คอ

ชิวฺหา = ลิ้น

ปิปาสา = กระหาย

ขุทา = ความหิว

3.กิริยาศัพท์

สกฺโกติ =  อาจอยู่, สามารถอยู่

ปริวาเรติ =  แวดล้อมอยู่

นิวาเรติ = ห้ามอยู่

อนุพนฺธติ = ติดตามอยู่

กุชฺฌติ = โกรธอยู่

นมสฺสติ = นอบน้อมอยู่, บูชาอยู่

โปเสติ =  เลี้ยงอยู่

วายมติ =  พยายามอยู่

นิลียติ =  หลบซ่อนอยู่

สลฺลปติ = สนทนาอยู่,พูดอยู่

โมทติ =  ยินดีอยู่, มีความสุขอยู่

สุขํ วินฺทติ =  ประสบอยู่ ซึ่งความสุข

ทุกฺขํ วินฺทติ = ประสบอยู่ ซี่งความทุกข์

ปฏิยาเทติ = ตระเตรียมอยู่

ปกฺขิปติ =ใส่อยู่, วางอยู่

แบบฝึกหัดที่ 18

4. จงแปลมคธเป็นไทย

1. สเจ กญฺญาโย สภายํ กเถยฺยุํ,  อหมฺปิ กเถสฺสามิ.

2. ทาริกาโย ปุปฺผานิ  โอจินิตฺวา สาลายํ นิสีทิตฺวา มาลาโย กรึสุ.

3. วนิตา รุกฺขสฺส สาขาโย ฉินฺทิตฺวา อากฑฺฑิ.

4. ภริยา มญฺชุสาสุ วตฺถานิ จ สุวณฺณํ จ ฐเปสิ.

5. ทาริกา ปาสาทสฺส ฉายายํ นิสีทิตฺวา วาลุกายํ กีฬึสุ.

6. กสฺสโก ภริยาย กถํ สุตฺวา ปสีทิตฺวา สปฺปุริโส อภวิ.

7. เทวตาโย ปุญฺญานิ กโรนฺเต จ ธมฺเมน ชีวนฺเต จ มนุสฺเส รกฺขนฺตุ.

8. สีหา ปพฺพตสฺมึ คุหาสุ วสนฺตา วาลุกายํ กิฬนฺเต มิเค มาเรสุํ.

9. อมฺมา ทาริกายํ กุชฺชิตฺวา หตฺเถน ปหริ.

10. วนิตาโย สทฺธาย ภตฺตํ ปจิตฺวา วิหารํ เนตฺวา สมณานํ ปูเชสุํ.

11. ตุมฺเห มา สุรํ ปิวถ, มา คิลานา ภวิตุํ อุสฺสหถ.

12. นรา ธมฺเมน ธนํ สํหรมานา ปญฺญาย ปุตฺเต โปเสนฺตา มนุสฺสโลเก สุขํ วินฺทติ.

13. สเจ ตุมฺเห นาวาย คงฺคํ ตเรยฺยถ, ตุมฺเห ทีปสฺมึ วสนฺเต ตาปเส ทิสฺวา อาคนฺตุํ สกฺขิสฺสถ.

14. วนิตาโย ปริสํ ปริวาเรตฺวา ปาสาทมฺหา นิกฺขมนฺตํ ภูปาลํ ทิสฺวา โมทนฺติ.

15. กญฺญาโย สาลายํ สนฺนิปติตฺวา กุมาเรหิ สทฺธึ สลฺลปึสุ.

16. อมฺมา ขุทาย ปีเฬนฺตํ คิลานํ ยาจกํ ทิสฺวา ภตฺตํ อทาสิ.

17. โจรา คุหายํ นิลียิตฺวา สุรํ ปิวนฺตา สีหํ ปสฺสิตฺวา ภายึสุ.

18. นโร วราเห มาเรตฺวา ชีวนฺโต คิลาโน หุตฺวา ทุกฺขํ วินฺทติ.

19. วาณิชสฺส อาปเณ มญฺชุสายํ มูลํ อตฺถิ.

20. สมณา มนุสฺเส ปาปา นิวาเรตฺวา ปุญฺญานิ กาตุํ วายมนฺติ.

5. จงแปลไทยเป็นมคธ

1. อันว่าผู้ชาย ยืนแล้ว ในหนทาง ถามแล้ว ซึ่งแม่ เพื่ออันรู้ ซึ่งทาง อันไปสู่ วิหาร.

2. อันว่าสาวน้อย เตรียมแล้ว ซึ่งอาหาร ด้วยศรัทธา นำมาแล้ว ซึ่งอาหารนั้น สู่วิหาร แก่สมณะทั้งหลาย.

3. อันว่าท่าน อาจแล้ว เพื่อดำเนินชีวิต โดยธรรมด้วย เพื่ออันแสวงหา ซึ่งทรัพย์ด้วย

4. อันว่าสาวน้อยทั้งหลาย นั่งแล้ว ที่เงาของบ้าน ตัดแล้ว ซึ่งกิ่งทั้งหลาย ของต้นไม้.

5. อันว่าคนไม่ดีทั้งหลาย ไม่สั่งสอนแล้ว ซึ่งบุตรทั้งหลาย ผู้ดื่มอยู่ ซึ่งสุรา.

6. อันว่าสาวน้อย นำมาแล้ว ซึ่งเกวียนด้วย ซึ่งทรัพย์ด้วย ได้ไปแล้ว สู่ตลาด เพื่ออันซื้อ ซึ่งข้าวโพด.

7. หากว่า อันว่าท่าน พึงจุด ซึ่งประทีป, อันว่าอุบาสกทั้งหลาย พึงเห็น ซึ่งสิ่งของทั้งหลาย ในวิหาร.

8. อันว่าคนดีทั้งหลาย จงเรียนเอา  ซึ่งธรรม, อันว่าท่านทั้งหลาย จงพยายาม เพื่ออันมีชีวิต โดยธรรม.

9. หากว่า อันว่าท่าน พึงพยายาม, อันว่าท่าน พึงอาจ เพื่ออันเว้น ซึ่งบาปด้วย เพื่ออันธรรม ซึ่งบุญด้วย.

10. อันว่าสาวน้อย เห็นแล้ว ซึ่งราชสีห์ ผู้นอนอยู่ ในถ้ำ วิ่งแล้ว.

-------------------------------------------

เฉลยแบบฝึกหัดที่ 18

ก.จงแปลมคธเป็นไทย

1. สเจ กญฺญาโย สภายํ กเถยฺยุํ,  อหมฺปิ กเถยฺยามิ.หากว่า อันว่าสาวน้อยทั้งหลาย พึงกล่าวในที่ประชุม, แม้อันว่าข้าพเจ้า พึงกล่าว.

2. ทาริกาโย ปุปฺผานิ  โอจินิตฺวา สาลายํ นิสีทิตฺวา มาลาโย กรึสุ. อันว่าเด็กหญิงทั้งหลาย เก็บแล้ว ซึ่งดอกไม้ทั้งหลาย นั่งแล้ว ในศาลา กระทำแล้ว ซึ่งพวกดอกไม้ทั้งหลาย.

3. วนิตา รุกฺขสฺส สาขาโย ฉินฺทิตฺวา อากฑฺฑิ. อันว่าสาวน้อย ตัดแล้ว ซึ่งกิ่งทั้งหลาย ของต้นไม้ ลากมาแล้ว.

4. ภริยา มญฺชุสาสุ วตฺถานิ จ สุวณฺณํ จ ฐเปสิ. อันว่าภรรยา วางไว้แล้ว ซึ่งเสื้อผ้าทั้งหลายด้วย ซึ่งทองด้วย ในตู้ทั้งหลาย.

5. ทาริกา ปาสาทสฺส ฉายายํ นิสีทิตฺวา วาลุกายํ กีฬึสุ. อันว่าเด็กหญิงทั้งหลาย นั่งแล้ว ในเงาน ของปราสาท เล่นแล้ว ในทราย.

6. กสฺสโก ภริยาย กถํ สุตฺวา ปสีทิตฺวา สปฺปุริโส อภวิ. อันว่าชาวนา ฟังแล้ว ซึ่งถ้อยคำ ของภรรยา เลื่อมใสแล้ว เป็นคนดี ได้เป็นแล้ว.

7. เทวตาโย ปุญฺญานิ กโรนฺเต จ ธมฺเมน ชีวนฺเต จ มนุสฺเส รกฺขนฺตุ. อันว่าเทวดาทั้งหลาย จงรักษา ซึ่งมนุษย์ทั้งหลาย ผู้กระทำอยู่ ซึ่งบุณทั้งหลายด้วย ผู้มีวิตอยู่ โดยธรรมด้วย.

8. สีหา ปพฺพตสฺมึ คุหาสุ วสนฺตา วาลุกายํ กิฬนฺเต มิเค มาเรสุํ. อันว่าราชสีห์ทั้งหลาย อยู่อยู่ ในถ้ำทั้งหลาย ในภูเขา ฆ่าแล้ว ซึ่งกวางทั้งหลาย ผู้เล่นอยู่ ในทราย.

9. อมฺมา ทาริกายํ กุชฺฌิตฺวา หตฺเถน ปหริ. อันว่าแม่ โกรธแล้ว ในสาวน้อย ตบแล้ว ด้วยมือ.

10. วนิตาโย สทฺธาย ภตฺตํ ปจิตฺวา วิหารํ เนตฺวา สมณานํ ปูเชสุํ. อันว่าสาวน้อยทั้งหลาย หุงแล้ว ซึ่งอาหาร ด้วยศรัทธา นำไปแล้ว สู่วิหาร บูชาแล้ว แก่สมณะทั้งหลาย.

11. ตุมฺเห มา สุรํ ปิวถ, มา คิลานา ภวิตุํ อุสฺสหถ. อันว่าท่านทั้งหลาย จงอย่าดื่ม ซึ่งสุรา ท่านทั้งหลาย จงอย่าพยายาม เพื่ออันเจ็บป่วย.

12. นรา ธมฺเมน ธนํ สํหรมานา ปญฺญาย ปุตฺเต โปเสนฺตา มนุสฺสโลเก สุขํ วินฺทติ. อันว่าชนทั้งหลาย นำมาอยู่ ซึ่งทรัพย์ เลี้ยงอยู่ ซึ่งบุตรทั้งหลาย ด้วยปัญญา ย่อมประสบ ซึ่งสุข ในมนาย์โลก.

13. สเจ ตุมฺเห นาวาย คงฺคํ ตเรยฺยถ, ตุมฺเห ทีปสฺมึ วสนฺเต ตาปเส ทิสฺวา อาคนฺตุํ สกฺเขยฺยถ. หากว่า อันว่าท่านทั้งหลาย พึงข้าม ซึ่งแม่น้ำ ด้วยเรือ, อันว่าท่านทั้งหลาย พึงอาจ เพื่ออันไปเห็น ซึ่งดาบสทั้งหลาย ผู้อยู่อยู่ บนเกาะ.

14. วนิตาโย ปริสาหิ ปริวาเรตฺวา ปาสาทมฺหา นิกฺขมนฺตํ ภูปาลํ ทิสฺวา โมทนฺติ. อันว่าหญิงทั้งหลาย เห็นแล้ว ซึ่งกษัตริย์ ผู้แวดล้อมแล้ว ด้วยบริพารทั้งหลาย ออกมาอยู่ จากปราสาท.

15. กญฺญาโย สาลายํ สนฺนิปติตฺวา กุมาเรหิ สทฺธึ สลฺลปึสุ. อันว่าสาวน้อยทั้งหลาย ประชุมแล้ว ในศาลา พูดคุยแล้ว กับด้วยเด็กชายทั้งหลาย.

16. อมฺมา ขุทาย ปีเฬนฺตํ คิลานํ ยาจกํ ทิสฺวา ภตฺตํ อทาสิ. อันว่าแม่ เห็นแล้ว ซึ่งขอทาน ผู้ถูกเบียดเบียน ด้วยความหิว ผู้เจ็บป่วย ได้ให้แล้ว ซึ่งข้าว.

17. โจรา คุหายํ นิลียิตฺวา สุรํ ปิวนฺตา สีหํ ปสฺสิตฺวา ภายึสุ. อันว่าโจรทั้งหลาย ซ่อนอยู่แล้ว ในถ้ำ ดื่มอยู่ ซึ่งสุรา เห็นแล้ว ซึ่งราชสีห์ กลัวแล้ว.

18. นโร วราเห มาเรตฺวา ชีวนฺโต คิลาโน หุตฺวา ทุกฺขํ วินฺทติ. อันว่าชน ฆ่าแล้ว ซึ่งกวางทั้งหลาย มีชีวิตอยู่ เป็นผู้เจ็บป่วย เป็นแล้ว ประสบอยู่ ซึ่งทุกข์.

19. วาณิชสฺส อาปเณ มญฺชุสายํ มูลํ อตฺถิ. อันว่าเงิน ในตู้ ในตลาด ของพ่อค้า มีอยู่.

20. สมณา มนุสฺเส ปาปา นิวาเรตฺวา ปุญฺญานิ กาตุํ วายมนฺติ. อันว่าสมณะทั้งหลาย พยายามอยู่ เพื่ออันห้ามแล้ว ซึ่งมนุษย์ทั้งหลาย จากบาป กระทำ ซึ่งบุญทั้งหลาย.

5. จงแปลไทยเป็นมคธ

1. ปุริโส มคฺเค  ฐตฺวา วิหารํ คจฺฉนฺตํ มคฺคํ ญาตุํ อมฺมํ ปุจฺฉิ. อันว่าผู้ชาย ยืนแล้ว ในทหนทาง ถามแล้ว ซึ่งแม่ เพื่ออันรู้ ซึ่งทาง อันไปสู่ วิหาร.

2. กญฺญา สทฺธาย ภตฺตํ ปริยาเทตฺวา สมณานํ ตํ วิหารํ อาหริ. อันว่าสาวน้อย เตรียมแล้ว ซึ่งอาหาร ด้วยศรัทธา นำมาแล้ว ซึ่งอาหารนั้น สู่วิหาร แก่สมณะทั้งหลาย.

3. ตวํ ธมฺเมน ชีวิตุํ จ ธนํ ปริเยสิตุํ จ สกฺโกสิ. อันว่าท่าน อาจแล้ว เพื่อดำเนินชีวิต โยธรรมด้วย เพื่ออันแสวงหา ซึ่งทรัพย์ด้วย

4. กญฺญาโย เคหสฺส ฉายายํ นิสีทิตฺวา ลตาย สาขาโย ฉินฺทึสุ. อันว่าสาวน้อยทั้งหลาย นั่งแล้ว ที่เงาของบ้าน ตัดแล้ว ซึ่งกิ่งทั้งหลาย ของต้นไม้.

5. อสปฺปุริสา สุรํ ปิวนฺเต ปุตฺเต น โอวทึสุ. อันว่าคนไม่ดีทั้งหลาย ไม่สั่งสอนแล้ว ซึ่งบุตรทั้งหลาย ผู้ดื่มอยู่ ซึ่งสุรา.

6. กญฺญา สาฏกํ จ มูลํ จ อาหริตฺวา ธญฺญํ กิณิตุํ อาปณํ  อคมิ. อันว่าสาวน้อย นำมาแล้ว ซึ่งเกวียนด้วย ซึ่งทรัพย์ด้วย ได้ไปแล้ว สู่ตลาด เพื่ออันซื้อ ซึ่งข้าวโพด.

7. สเจ ตวํ ทีปํ ชาเลยฺยาสิ, อุปาสกา วิหาเร วตฺถูนิ ปสฺเสยฺยุํ. หากว่า อันว่าท่าน พึงจุด ซึ่งประทีป, อันว่าอุบาสกทั้งหลาย พึงเห็น ซึ่งสิ่งของทั้งหลาย ในวิหาร.

8. สปฺปุสา ธมฺมํ อุคฺคณฺหถ, ตุมฺเห ธมฺเมน ชวิตุํ อุสฺสหถ. อันว่าคนดีทั้งหลาย จงเรียนเอา  ซึ่งธรรม, อันว่าท่านทั้งหลาย จงพยายาม เพื่ออันมีชีวิต โดยธรรม.

9. สเจ ตฺวํ อุสฺสเหยฺยสิ, ตฺวํ ปาปํ วิวชฺเชตุํ จ ปุญฺญํ กาตุํ จ สกฺเขยฺยสิ. หากว่า อันว่าท่าน พึงพยายาม, อันว่าท่าน พึงอาจ เพื่ออันเว้น ซึ่งบาปด้วย เพื่ออันธรรม ซึ่งบุญด้วย.

10. กญฺญา คุหายํ สยนฺตํ สีหํ ทิสฺวา ธาวิ. อันว่าสาวน้อย เห็นแล้ว ซึ่งราชสีห์ ผู้นอนอยู่ ในถ้ำ วิ่งแล้ว.

---------------------------------------------------